Strona główna -> TURYSTYKA -> Cerkiew w Moszczanicy

Dawna cerkiew greckokatolicka, filialna pw. św. Michała Archanioła

 

OPIS OBIEKTU

Cerkiew orientowana, usytuowana w centrum owalnego placu ujętego wieńcem drzew. Na osi cerkwi zlokalizowana jest wolnostojąca, drewniana dzwonnica, wzniesiona przed 1890r. Obok zespołu cerkiewnego rozciąga się obszerny cmentarz z krzyżami nagrobnymi z bruśnieńskiego ośrodka kamieniarskiego (XIX-XX w.).
Drewniana świątynia wzniesiona jest w konstrukcji zrębowej. Trójdzielna – nawa i sanktuarium kwadratowe, babiniec prostokątny, z nich nawa szersza i wyższa, przy sanktuarium znajduje się obszerna zakrystia. Nawa przekryta jest ośmiopołaciową kopułą na wysokim tamburze. W sanktuarium występuje strop płaski ujęty fasetą, w babińcu natomiast pozorne sklepienie o przekroju trapezu. Boczne pomieszczenia przekryte są zewnątrz dachami dwuspadowymi. Na kopule osadzona jest pozorna latarnia z cebulastym hełmem. Ściany oszalowane są pionowo deskami z olistowaniem i arkadkowaniem. Dachy pobito blachą. Wewnątrz babiniec i sanktuarium otwarte są do nawy szerokimi prześwitami. W babińcu przy zachodniej ścianie nadwieszony został chór śpiewaczy. Na bierwionach sklepień zachowały się ślady polichromii. Elementy pierwotnego wyposażenia zachowały się szczątkowo.
Cerkiew należy do skromnych rozwiązań tradycyjnej drewnianej architektury cerkiewnej. Typowy dla starszych obiektów plan trójdzielny z dominującą w bryle nawą, w trakcie dwudziestowiecznej przebudowy został wzbogacony o nowe elementy (forma kopuły, ujednolicenie wnętrza). Nie zakłóciły one wrażenia prostoty i spokoju całego założenia świątynnego.

HISTORIA OBIEKTU

Osada powstała zapewne w drugiej połowie XVII w. Już w tym czasie podjęto próby założenia we wsi samodzielnej organizacji parochialnej. Zamiar ten zrealizowano dopiero w 1717 r., kiedy to Adam Mikołaj Sieniawski, hetman wielki koronny, właściciel wsi, wydał stosowny dokument. Cerkiew wzniesiono dwa lata później, w 1719r. Już w końcu XVIII w. straciła ona rangę świątyni parafialnej. Początkowo funkcjonowała jako samodzielny wikariat przy parafii w Ułazowie, a w 1846r. została afiliowana do cerkwi w Cewkowie. W XIX w. utrzymywana była w dobrym stanie, kilkakrotnie była odnawiana (ok. 1812, 1873, 1890). Gruntowną przebudowę cerkwi przedsięwzięto w 1930 r. Wzniesiono wówczas nowy babiniec i zmieniono kopułę nad nawą. Po 1947r. świątynia przejęła funkcje rzymskokatolickiej kaplicy filialnej. Przestała być użytkowana po wzniesieniu we wsi nowego kościoła filialnego (1988-1991).

Źródło: www.podkarpackie.pl

Odwiedzin :
Kreator IAP - (C)opyright by Interaktywna Polska